mandat sözü azərbaycan dilində

mandat

* azərbaycan dilinin orfoqrafiya lüğətində mövcuddur

Yazılış

  • mandat • 90.8293%
  • Mandat • 9.1707%

* Sözün müxtəlif mətnlərdə yazılışı.

Mündəricat

OBASTAN VİKİ
Mandat
Mandat — hər hansı bir şəxsin, təşkilatın, dövlətin səlahiyyətlərini bildirən sənəd.
Mandat sistemi
Mandat sistemi — Versal müqaviləsinin (1919) 22-ci maddəsinə əsasən keçmiş keçmiş alman müstəmləkələrinin və Osmanlı mülklərinin qəyyumluğa götürülmə formasında bölüşdürülməsi. 1945-ci il 24 oktyabrda təsdiq olunan BMT Nizamnaməsi qüvvəyə mindikdən sonra Yalta konfransında əldə edilən razılaşmaya uyğun olaraq mandat əraziləri BMT-nin himayəndəsində olan ərazilər adlandırıldı. == Tarixi == Birinci Dünya Müharibəsinin nəticələrinə əsasən məğlub dövlətlərin (əsasən Almaniya və Osmanlı imperiyasının) müstəmləkə əraziləri Millətlər Cəmiyyətinin tətbiq etdiyi mandat sistemi əsasında qalib dövlətlər arasında bölüşdürüldü. Protektoriat hüququ almış ərazilərdən fərqli olaraq keşmiş müstəmləkələr üzərində mandat hüququ almış dövlətlər bu ərazilərdə yaşayan sakinlərə münasibətdə Millətlər Cəmiyyəti tərəfindən müəyyən edilən öhdəliklərə riayət etməli idilər, həmçinin həmin ərazilərdə qul alveri, silah və alkoqol ticarəti qadağan olunurdu. Mandat altında olan ərazilərdə hərbi baza və istehkamların tikilməsi, yerli əhalidən ibarət ordu yaradılması da qadağan olunurdu. Mandat sisteminin yaradılması iki mərhələdə həyata keçirilirdi. Bu əraziləri əvvəllər idarə edən dövlətin formal suverenliyinin ləğv edilməsi. Mandat hüququ ilə müəyyən edilən səlahiyyətlərin qalib dövlətlərə verilməsi. Mandat sisteminə daxil edilən ərazilər aşağıdakı sazişlər və müqavilələrlə müəyyən olunmuşdu. Versal sülh müqaviləsi Sevr müqaviləsi (1920) San-Remo konfransı Lozanna müqaviləsi (1923) Böyük Britaniya və onun dominionlarına, Fransa, Yaponiya və Belçikaya verilməsi müəyyənləşdirilmişdi.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin İtalyan mandatlığına verilməsi məsələsi
Paris Sülh Konfransında yeni yaranmış respublikaların böyük dövlətlərin himayəsinə verilməsi qərara alınmışdı. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin İngiltərə, Fransa və İtaliyadan birinin mandatlığına girəcəyi gündəmdə idi. == Arxa plan == Fransa və İngiltərə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətini mandatlığa götürməkdə maraqlı deyildilər. İngiltərə qoşunları Bakıya girdiyi ərəfədə burada qısa müddətə olduqlarını, yaxın zamanda buranı tərk edəcəklərini elan etmişdilər. Azərbaycan və Gürcüstan faktiki olaraq, mövcud olduğu halda Fransa hökuməti onları nə hüquqi, nə də faktiki cəhətdən tanımaq istəmirdi. Lakin bununla belə, Pişonun cavablarından aydın oldu ki, Fransa hökuməti Azərbaycanla ticarət, ümumiyyətlə, iqtisadi əlaqələr yaratmağa meyl göstərir. Bu da şübhəsiz ki, Azərbaycanın təhlükəsizliyi baxımından kifayət deyildi. Frank-Qafqaz komitəsinin ciddi cəhdlərinə baxmayaraq, Fransa hökumətinin Qafqaz mandatını götürmək fikri yox idi. Əslində, Azərbaycan hökuməti də öz növbəsində fransızların Qafqaza gəlməsinə müsbət münasibət bəsləmirdi. Çünki Birinci Dünya müharibəsindən sonra Fransa hökumətinin erməniləri müdafiə etmək cəhdləri[Azərbaycan siyasi dairələrinə məlum idi.
Cənubi Sakit okean mandatı
Cənubi Sakit okean mandatı (yap. 南洋庁) — Millətlər Liqasının qərarı ilə Almaniya imperasının Birinci Dünya müharibəsində məğlubiyyətindən sonra Sakit okeanda yerləşən müstəmləkələr Yaponiya imperiyasının mandatlığına verilmişdir. Mandatlıq 1919-cu ildən 1947-ci ilə qədər davam etmişdir. == Tarixi == İngilis-yapon birliyinin şərtlərinə müvafiq olaraq 23 avqust 1914-ci ildə Yaponiya imperiyası Almaniyaya müharibə elan edir. İngilislərlə birlikdə Sindao hücumu həyata keçilir. Yaponiya İmperiya donanmasının hədəfi Almaniya Şərqi-Asiya kreyser eskadrosunu darmadağın edmək və Sakit, Hind okeanlarında dəniz yollarının təhlükəsizliyi təmin etmək vəzifəsini üzərinə götürürlər. Bu vəzifələrin yerinə yetirilməsi zamanı 1914-cü ilin oktyabr ayında Yaponiya donanması Almaniyanın okeaniyadakı mülkləri olan Marian adaları, Karolin adaları, Marşall adaları və Palau arxipelaqına hücum təşkil edilir. Müharibənin bitməsi ilə Paris Sülh Konfransında rəsmən ərazilərin Yaponiyanın işğalı tanınır. Mandatın kateqoriyası "C" olaraq tətbiq edilir. Yaponlar bir müddət sonra adaların iqtisadi inkişafına xüsusi diqqət yetirir.
Girişi mandatlı idarə edilməsi
Girişi mandatlı idarə edilməsi (ing. Mandatory access control) − obyektlərə girişin idarə edilməsi üsulu. == Məqsədi == Obyektdə olan informasiyanın məxfilik dərəcəsinə və kritikliyinə, verilən kritiklik səviyyəsinə (xüsusi nişanlarla təsvir olunmuş) malik informasiyaya giriş zamanı subyektin səlahiyyətlərinin və hüquqlarının formal yoxlanılmasına əsaslanır == Ədəbiyyat == İmamverdiyev Y.N, "İnformasiya təhlükəsizliyi terminlərinin izahlı lüğəti", 2015,“İnformasiya Texnologiyaları” nəşriyyatı,160 səh.

Tezlik illər üzrə

Sözün tezliyi - sözün mətnlərdə hansı tezliklə rast gəlinmə göstəricisidir. Bu rəgəm 1 000 000 söz arasında sözün neçə dəfə meydana gəlməsini göstərir.

Ümumi • 4.35 dəfə / 1 mln.
2003 •••••••••••••••••• 6.69
2004 •••••••• 2.70
2005 ••••••••••••••••• 6.07
2006 •••••••••••••• 5.18
2007 •••••••••••••••• 5.92
2008 •••••••••••••••••••• 7.55
2009 •••••••••••• 4.32
2010 ••••••••••• 3.81
2011 ••••••••••• 4.12
2012 ••••••••••••••••• 6.37
2013 •••••••• 2.92
2014 •••••••••• 3.60
2015 ••••••••••••••••••• 6.80
2016 ••••••••••••• 4.69
2017 •••••••••••• 4.23
2018 ••••• 1.65
2019 ••••••••• 3.34
2020 •••••• 2.12

mandat sözünün leksik mənası və izahı

  • 1 [lat. mandatum – tapşırıq] 1. Təqdim edənin bu və ya digər vəkalətini təsdiq edən sənəd. Deputat mandatı. 2. 1914-1918-ci illərdəki dünya müharibəsində qalib ölkələrə, Almaniyanın keçmiş müstəmləkələrini və Osmanlı imperiyasının bir hissəsini idarə etmək üçün Millətlər Cəmiyyəti tərəfindən verilən hüquq.

    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti / mandat

mandat sözünün rus dilinə tərcüməsi

  • 1 I сущ. мандат: 1. документ, удостоверяющий какие-либо права и полномочия предъявителя 2. юрид. поручение, задание II прил. мандатный. Mandat komissiyası мандатная комиссия (орган, создаваемый на съездах, конгрессах, конференциях, на сессиях и т.п. для проверки полномочий их участников); mandat sistemi мандатная система; mandat altında olan ölkələr подмандатные страны; mandat əraziləri мандатные территории

    Azərbaycanca-rusca lüğət / mandat

mandat sözünün inglis dilinə tərcüməsi

  • 1 I. i. 1. mandate; (sənəd) warrant; 2. ~ı olan adam mandatory; ~sız mandateless, (i.s.) without mandate; ~ı olmaq to have* a mandate II. s. mandate; ~ komissiyası Mandate Commission, Credential Committee

    Azərbaycanca-ingiliscə lüğət / mandat

mandat sözünün fransız dilinə tərcüməsi

mandat sözünün ləzgi dilinə tərcüməsi

  • 1 [lat. mandatum-tapşırıq] мандат (1. документ (мес. депутутвилин); 2. 1914-1918 лагьай йисарин чӀехи дяведа гъалиб хьайи уьлквейриз, Германиядин виликан колонияр ва Османлу империядин тайин тир са пай идара авун патал Миллетрин Жемиятди ганвай ихтияр).

    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti / mandat

"mandat" sözü ilə başlayan sözlər

Oxşar sözlər

#mandat nədir? #mandat sözünün mənası #mandat nə deməkdir? #mandat sözünün izahı #mandat sözünün yazılışı #mandat necə yazılır? #mandat sözünün düzgün yazılışı #mandat leksik mənası #mandat sözünün sinonimi #mandat sözünün yaxın mənalı sözlər #mandat sözünün əks mənası #mandat sözünün etimologiyası #mandat sözünün orfoqrafiyası #mandat rusca #mandat inglisça #mandat fransızca #mandat sözünün istifadəsi #sözlük